دژ سیاهِ گیومر | Black Fortress Gyumri

Black Fortress Gyumri — دژ سیاه گیومری، که در ارمنی با نام Sev Berd — سِو بِرد شناخته می‌شود، از برجسته‌ترین بناهای تاریخی شهر گیومری و یکی از نمادهای سنگی استان شیراک است. این دژ بر فراز تپه‌ای در بخش جنوب‌غربی شهر و نزدیک یادمان Mother Armenia — مادر ارمنستان قرار دارد و از آن‌جا می‌توان چشم‌اندازی باز از گیومری و پیرامون آن دید.

این دژ میان سال‌های 1834 تا 1847 در روزگار امپراتوری روسیه ساخته شد و کارکرد اصلی آن، پاسداری و استحکام نظامی در برابر حملات احتمالی امپراتوری عثمانی بود. شکل گرد بنا، دیوارهای ستبر، روزنه‌های کوچک و سنگ‌های تیره، به آن چهره‌ای سخت، خاموش و بسیار چشمگیر داده‌اند.

نام «Black Fortress» از رنگ سنگ‌های تیره بنا آمده است. در معرفی رسمی گردشگری گیومری نیز آمده که این دژ با سنگ توف سیاه ساخته شده و امروزه افزون بر ارزش تاریخی، به‌عنوان جایگاه فرهنگی و سالن اجرا نیز شناخته می‌شود. معماری دایره‌ای و آکوستیک ویژه آن، این بنا را از بسیاری از دژهای دیگر ارمنستان متفاوت می‌کند.

دژ سیاه هیچ‌گاه تنها یک بنای نظامی ساده نبوده است؛ این مکان بخشی از حافظه تاریخی گیومری، یا همان الکساندراپول پیشین، به‌شمار می‌آید. در پیرامون آن می‌توان حال‌وهوای کهن شهر، تندیس مادر ارمنستان و چشم‌اندازهای باز شیراک را دید. برای مسافری که به تاریخ، معماری سنگی و عکس‌های شهری علاقه دارد، بازدید از این دژ یکی از برنامه‌های ارزشمند سفر به گیومری است.