غار آرِنی ۱ و غار پرندگان

آرنی-۱ غار — غار آرِنی ۱ که با نام بیردس غار — غار پرندگان نیز شناخته می شود، از مهم ترین محوطه های باستان شناسی ارمنستان است. این غار در نزدیکی روستای آرِنی و در استان وایوتس دزور قرار دارد؛ ناحیه ای که با کوه های خشک، دره های سنگی، رودخانه آرپا و مسیرهای تاریخی جنوب ارمنستان شناخته می شود. منابع معرفی گردشگری، این غار را یک غار کارستی چندبخشی در حوضه رود آرپا و در محدوده روستای آرنی معرفی کرده اند. ارزش اصلی غار آرنی ۱ در یافته های باستان شناسی آن است. در این غار نشانه هایی از یکی از کهن ترین جایگاه های شراب سازی شناخته شده جهان یافت شده که قدمت آن حدود ۶۱۰۰ سال دانسته می شود. این موضوع، غار آرنی را به یکی از مهم ترین نقاط جهان برای شناخت آغازهای کهن کشاورزی، فرآوری انگور و آیین های باستانی تبدیل کرده است. یکی دیگر از کشف های نامدار این غار، کفش چرمی کهن آرنی ۱ است؛ کفشی که قدمت آن حدود ۵۵۰۰ سال برآورد شده و به عنوان یکی از کهن ترین کفش های چرمی شناخته شده جهان معرفی می شود. شرایط خشک و پایدار درون غار باعث شده بسیاری از مواد آلی و آثار باستانی به گونه ای کم مانند حفظ شوند. فضای غار برای بازدیدکننده حال وهوایی خاموش، رازآلود و تاریخی دارد. مسیرهای چوبی یا محافظت شده، بخش هایی از محوطه کاوش را نشان می دهند و بازدیدکننده می تواند از نزدیک با لایه هایی از زندگی انسان های هزاران سال پیش آشنا شود. سایت رسمی آرنی-۱ غار نیز بر مطالعه، نگهداری و بهره برداری گردشگری مسئولانه از این محوطه تاکید دارد. بازدید از غار آرِنی ۱ را می توان با جاذبه های دیگر مسیر جنوب ارمنستان همراه کرد؛ مانند نورآوانک صومعه — صومعه نوراوانک، آرنی ویلیج — روستای آرنی، شاکی آبشار — آبشار شاکی و در برنامه های بلندتر، مسیر تاتو — تاتِو. برای سایت کالسکه، این جاذبه از نظر سئو بسیار پرارزش است، چون هم محتوای تاریخی دارد، هم با واژه هایی مانند ارچاهولوگی، انکینت کاوه، ولدهست شوه و انکینت وینهری جستجوپذیر است.